دوره 6، شماره 21 - ( 1392 )                   جلد 6 شماره 21 صفحات 37-62 | برگشت به فهرست نسخه ها

XML English Abstract Print


Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:

Bahrevar M. Dialogue among Hafiz and Sayeh's Ghazals: Dialogism from the Text-structure to the Social Structure. LCQ. 2013; 6 (21) :37-62
URL: http://journals.modares.ac.ir/article-29-11568-fa.html
بهره ور مجید. حافظ و سایه: مکالمه گرایی از ساخت متن تا ساخت اجتماع. نقد ادبی. 1392; 6 (21) :37-62

URL: http://journals.modares.ac.ir/article-29-11568-fa.html


هیئت علمی/ دانشگاه
چکیده:   (3118 مشاهده)
ماجرای پایان¬ناپذیرِ سخنِ حافظ به معمّایی هنری بدل شده است و از کندوکاوِ کلام او مضمون ها پرداخته اند و می پردازند؛ به¬ویژه غزل¬های هوشنگ ابتهاج (ﻫ . ا. سایه) نظایرِ متنی و فرامتنیِ فراوانی از غزل حافظ در خود دارد که حاکی از گفت¬وگوی درونی و تاریخی با هنر و اندیشه¬ی حافظ است. هدف از این نوشتار، طرحِ منطقِ گفت¬وگویی و کاربرد نظریه¬ی ادبی-اجتماعیِ متن از میخائیل باختین در سنّتِ جوابگوییِ شعر فارسی با مطالعه¬ی رویکرد ابتهاج به حافظ است که همچنین می¬تواند نقدی بر نظر برخی در بابِ سیرِ قهقرایی و سبکِ تقلیدی یا بازگشتیِ شعر ابتهاج باشد. در مجموع با بررسی سنّت فوق بر پایه¬ی آرای ساخت¬گرایانی چون رولان بارت و ژولیا کریستِوا، غزل های مکالمه بنیاد و نیز حافظانه¬ی سایه، تحلیلِ بینامتنی و گفتمانی می شود. اجمالاً باید گفت که مکالمه¬گراییِ ابتهاج از نشانه¬های متنی تا سطحِ اجتماع در نوسان است. از سویی ارجاع¬های بینامتنیِ او غالباً به محور همنشینیِ سخنش، از جمله بازتولیدِ رمزگانِ زبانی، شیوه¬ی بیان و موسیقیِ شعرِ حافظ، محدود گشته است و از دیگر سو، گفتمان تاریخیِ او به¬ویژه در سه قطبِ جامعه، انسان و عشق، جدالی با سخن حافظ دارد.
واژه‌های کلیدی: حافظ، ساختگرایی، سایه، منطق گفت وگویی، غزل
متن کامل [PDF 284 kb]   (5219 دریافت)    
نوع مقاله: نقد عملی | موضوع مقاله: نظریه ادبی|نقد ساختارگرا
دریافت: ۱۳۹۰/۳/۱۷ | پذیرش: ۱۳۹۲/۱/۱ | انتشار: ۱۳۹۲/۱/۱

ارسال نظر درباره این مقاله : نام کاربری یا پست الکترونیک شما:
CAPTCHA code